Patenty żeglarskie, wymagania, uprawnienia - wszystko co należy wiedzieć.

Z kolei rozporządzenie Ministra Sportu i Turystyki z 16.04.2013 w sprawie uprawiania turystyki wodnej precyzuje stawiane wymagania i tryb uzyskiwania dokumentów kwalifikacyjnych, jakie powinny posiadać osoby uprawiające żeglarstwo. Owe dokumenty kwalifikacyjne, jak to określono w ustawie (potocznie nazywane patentami) otrzymuje się po spełnieniu określonych w rozporządzeniu warunków.

Patent żeglarski: na jaki stopień? Zgodnie z owym rozporządzeniem MSiT w naszym systemie prawnym funkcjonują trzy patenty żeglarskie.

Uprawnia do prowadzenia jachtów żaglowych po wodach śródlądowych. Ponadto uprawnia do prowadzenia jachtów żaglowych o długości kadłuba do 12 m po morskich wodach wewnętrznych oraz pozostałych wodach morskich w strefie 2 Mm od brzegu, w porze dziennej.

Aby otrzymać patent żeglarza jachtowego należy mieć ukończone 14 lat oraz zdać egzamin z wymaganej wiedzy i umiejętności.

Jachtowy sternik morski

Uprawnia do prowadzenia jachtów żaglowych po wodach śródlądowych. Ponadto uprawnia do prowadzenia jachtów żaglowych o długości kadłuba do 18 m po wodach morskich.

Aby otrzymać patent jachtowego sternika morskiego należy mieć ukończone 18 lat i odbyć co najmniej 2 rejsy morskie w łącznym czasie co najmniej 200 godzin. Ponadto należy zdać egzamin z wymaganej wiedzy i umiejętności.

Kapitan Jachtowy

Uprawnia do prowadzenia jachtów żaglowych po wodach śródlądowych i morskich.

Aby otrzymać patent kapitana jachtowego należy posiadać patent jachtowego sternika morskiego. Ponadto po uzyskaniu patentu jachtowego sternika morskiego należy odbyć co najmniej sześć rejsów po wodach morskich w łącznym czasie co najmniej 1200 godzin żeglugi, w tym co najmniej 400 godzin samodzielnego prowadzenia jachtu o długości kadłuba powyżej 7,5 m, oraz odbyć co najmniej jeden rejs powyżej 100 godzin żeglugi na jachcie o długości kadłuba powyżej 20 m oraz jeden rejs powyżej 100 godzin żeglugi po wodach pływowych z zawinięciem do co najmniej dwóch portów pływowych.

Zgodnie z przytoczonymi wyżej wymaganiami, warunkiem koniecznym, jaki należy spełnić zanim zaczniemy samodzielnie prowadzić jacht żaglowy, jest nabycie odpowiedniej wiedzy i umiejętności, a uzyskany patent jest tylko dokumentem potwierdzającym spełnienie owych wymagań. Można to zrobić na kilka sposobów. W sposób naturalny taką wiedzę i umiejętności przekazują żeglujący rodzice czy dziadkowie, zabierając na swe rejsy dzieci czy wnuki. To jest najcenniejsza wiedza, bo zdobywana latami, poparta dużym doświadczeniem i znakomitym obyciem z warunkami na wodzie i na jachcie.

Zaczynasz od zera? Jak zrobić patent żeglarski? Ale nie wszyscy mają szczęście być kolejnym żeglarskim pokoleniem w rodzinie i wtedy muszą startować od zera. Dla takich osób wiele szkół żeglarskich organizuje kursy o różnym poziomie zaawansowania i różnym czasie trwania. Zwróćmy uwagę na to, że w wymaganiach jakie są stawiane kandydatowi na dany patent, nie ma obowiązku przejścia formalnego szkolenia, jak to było przed wejściem w życie w 2013 roku aktualnie obowiązującego rozporządzenia. Tym niemniej gorąco namawiam, aby ci, których kontakt z żeglarstwem był żaden albo prawie żaden, skorzystali z oferty jednej z takich szkół. Systemy szkolenia bywają różne. Począwszy od weekendowych kursów, na których wiedza jest przekazywana przez kilka tygodni podczas sobót i niedziel, poprzez kursy dwutygodniowe stacjonarne a także podczas kilkutygodniowych rejsów.

Zwróćmy uwagę na to, że od kandydata na patent jachtowego sternika morskiego nie wymaga się wcześniejszego posiadania patentu żeglarza jachtowego. To oznacza, że osoba z bardzo niewielkim doświadczeniem żeglarskim (wymaga się tylko 200 godzin stażu) uzyskuje dość poważne możliwości: samodzielne prowadzenie jachtu do 18 na każdym akwenie. To oczywiście nie oznacza, że z pewnością sobie nie poradzi, jednakże moim zdaniem o umiejętnościach w dużej mierze decyduje ilość mil czy godzin spędzonych na wodzie pod żaglami. Dlatego pomimo posiadania tak poważnego patentu jakim jest jachtowy sternik morski, zalecałbym nabieranie doświadczenia w samodzielnym prowadzeniu jachtu najpierw na śródlądziu. Ale to tylko zalecenie.

Patenty żeglarskie, zgodnie z ustawą wydaje Polski Związek Żeglarski. Jednakże ta sama ustawa o Żegludze Śródlądowej zniosła monopol PZŻ na egzaminowanie kandydatów na żeglarzy. Od lat mogą egzaminować (i egzaminują) t.zw. podmioty upoważnione, czyli ci, którzy zostali akredytowani przez Ministerstwo Sportu i Turystyki. Często są to szkoły żeglarskie. Tym samym możemy mieć dwa w jednym.